قارچ شیتاکه

معرفی

قارچ شیتاکه یکی از محبوب ترین و پرطرفدار ترین قارچ های خوراکی در جهان است. محبوبیت این قارچ به خاطر طعم گوشتی که حاوی بسیاری از اسیدهای آمینه مشابه گوشت است و همچنین خواص غذایی اعجاب انگیز آن است . رنگ کلاهک این قارچ، به رنگ زرد کم رنگ و گاهی تا قهوه ای تیره هم دیده می شود که بین ۵ تا ۱۰ سانتی متر رشد می کنند. روی این قارچ، بقایای سفید رنگی وجود دارد که این حالت بیشتر در حاشیه کلاهک قارچ مشاهده می شود. فرم کلاهک، در ابتدا به حالت محدبی شکل است ولی همزمان با گذشت زمان و رشد قارچ، این محدب، صاف و یکدست می شود. طبیعت قارچ شیتاکه خنثی می باشد. این قارچ علاوه بر منحصر به فرد بودن در طعم ، رنگ و بافت، دارای خواص دارویی شگرفی می­باشد.قارچ شیتاکه سرشار از آنتی اکسیدان ها، انواع B (B2, B3, B5, B6, B9, B12)، یکی از بهترین و غنی ترین منابع گیاهی ویتامین D ، فولات، ویتامین C ، منیزیم، روی، آهن ،مس، سلنیوم و فیبر می باشد که برای متابولیسم و تامین انرژی بدن  ضروری می باشد. در نتیجه در سراسر جهان برای غذا ومکمل استفاده می شود.

تاریخچه

قارچ شیتاکه است که امروزه در رتبه اول کشت را در دنیا به خود اختصاص داده است بومی چین، ژاپن و کره است کشورهایی چون کره، چین، آمریکا ، تایوان، آرژانتین، بولیوی، برزیل، شیلی، کلمبیا، کاستاریکا و … مشغول به تولید این قارچ ارزشمند هستند. گفته می‌شود که از نظر میزان تولید در جهان دومین قارچ مهم خوراکی و در کشورهای شرق دور از جمله چین و ژاپن متداول‌ترین قارچی است که مورد مصرف مردم  در جهان می‌باشد در چین با نام ‌شیانگگو و در ژاپن با عنوان شیتاکه شناخته می‌شود. نام شیتاکه (شی تاکه) از زبان ژاپنی منشا گرفته است. "شی" نام چوب درختی است که این قارچ بر روی آن رشد می کند؛ و "تاکه" هم به معنی قارچ می باشد. این قارچ در آلمان با نام «قارچ جنگل های سیاه» نیز شهرت دارد و در جنگل های این  کشور رشد می نماید.

خواص

1. تقویت سیستم ایمنی بدن

شیتاکه باعث تقویت سیستم ایمنی بدن انسان می شود.  این اثر ایمنی ممکن است تا حدی ناشی از یکی از پلی ساکاریدهای موجود در قارچ های شیاتیک باشد.در حالی که سیستم ایمنی افراد با افزایش سن ضیف تر می شوند  ، شیتاکه باعث کاهش برخی از افتهای مربوط به سن در عملکرد سیستم ایمنی می شود.

2. ضد سرطان

تحقیقات نشان داده است که قارچ شیتاکه به دلیل مقادیر بالای پلی ساکارید ها و آنتی اکسیدان هایی که دارد ترکیباتی با فعالیت ضد سرطانی توموری بالقوه داشته باشید به ویژه سرطان پستان را کاهش می دهد. در واقع اسید لینولئیک موجود در قارچ شیتاکه، سطوح استروژن را مدیریت کرده و خطر ابتلا به سرطان سینه را کاهش می دهد.

3. تقویت استخوان ها

بدن شما برای ساختن استخوانهای قوی به ویتامین D احتیاج دارد ، اما غذاهای بسیار کمی حاوی این ماده مغذی مهم هستند.
و همچنین مقادیر بالای مواد معدنی از جمله کلسیم و مس موجود در قارچ شیتاکه به تقویت استخوان ها کمک کرده و خطر ابتلا به پوکی استخوان را کاهش می دهد.

4. بهبود عملکرد مغز

افزایش عملکرد مغز قارچ شیتاکه منبع بسیار غنی از ویتامین های گروه B است، که به تبدیل ترکیبات غذایی مصرف شده بدن به انرژی قابل استفاده کمک می کند. این قارچ همچنین به تعدیل و تولید طبیعی هورمون ها کمک می کند، علائم اغتشاشات ذهنی را از بین برده و توانایی تمرکز در طول روز حفظ می شود، حتی عملکردهای شناختی بهبودی قابل توجهی پیدا می کنند. مقادیر بالای ویتامین های B موجود در قارچ شیتاکه با افزایش عملکرد مغز و تقویت حافظه خطر ابتلا به زوال عقل را کاهش می دهد.

5. قلب

قارچ شیتاکه حاوی ترکیبات خاصی است که تولید کلسترول موجود در کبد را مسدود می کند قارچ شیتاکه چربی و کلسترول ندارد ولی مقادیر بالای استرول و بتا گلوکان دارد، به همین دلیل مصرف آن باعث کاهش کلسترول بالای خون می شود. علاوه بر این ، گیاهان دارویی از چسبیدن سلول ها به دیواره رگ های خونی ، جلوگیری از ساخت پلاک و انسداد جریان خون به قلب و قلب جلوگیری می کنند. نتیجه بهبود گردش خون و فشار خون ثابت است. در حقیقت ، یک مطالعه جدید در ژاپن نشان داد که قارچ شیتاکه حتی در حالت فشار خون بالا ، فشار خون را افزایش نمی دهد.


6 . لاغری و کاهش وزن

قارچ شیتاکه کالری پایینی دارد، علاوه بر این به دلیل مقادیر قابل توجه فیبری که دارد باعث کاهش اشتها شده و با جلوگیری از پرخوری به لاغری و کاهش وزن افراد کمک می کند. اریتادنین و بی گلوکان موجود در قارچ شیتاکه به کاهش جذب چربی در بدن کمک کرده و باعث لاغری و کاهش وزن می شود.

7. دیابت و قند خون

قارچ شیتاکه چربی نداشته و کربوهیدرات پایینی دارد و مصرف روزانه آن می تواند با کنترل قند خون، خطر ابتلا به بیماری دیابت نوع 2 را کاهش دهد.

8 . کم خونی

قارچ شیتاکه مقادیر بالای مس دارد که با افزایش تولید گلبول های قرمز خون، خطر ابتلا به کم خونی را کاهش داده و آن را درمان می کند.

9. معده و دستگاه گوارش

مقادیر بالای فیبر موجود در قارچ شیتاکه به بهبود هضم غذا کمک کرده و باعث سلامت دستگاه گوارش می شود. فیبر موجود در قارچ شیتاکه به بهبود حرکات روده کمک کرده و باعث پیشگیری و درمان یبوست می شود.

10.پوسیدگی دندان ها

یک مطالعه در سال 2013 نشان داده که قارچ شیتاکه به دلیل خواص ضد باکتری قوی که دارد مانع از رشد باکتری استرپتوکوک موتانس (باکتری عامل پوسیدگی دندان) بر روی دندان ها شده و خطر ابتلا به پوسیدگی دندان را کاهش می دهد.

11 . پوست و مو

مقادیر بالای ویتامین C و مس موجود در قارچ شیتاکه به تقویت فولیکول های مو کمک کرده و باعث افزایش رشد موی سر می شود. مقادیر بالای ترکیبات آنتی اکسیدانی موجود در قارچ شیتاکه به کاهش رادیکال های آزاد و استرس اکسیداتیو در بدن کمک کرده و با کاهش چین و چروک باعث جوان سازی پوست صورت می شود.

مصرف

انتخاب و ذخیره کردن قارچ شیتاکه

قارچ در بازار به دو شکل تازه و خشک شده عرضه می شود که قیمت قارچ شیتاکه در هر کدام متفاوت است.  ماندگاری نوع خشک آن بین ۶ الی یک سال در جای خشک و خنک است. اگر قارچ را به صورت تازه خریداری کرده اید بهتر است آن را حداکثر تا یک هفته مصرف کنید. باید توجه داشته باشید که اثر قارچ خشک در جنبه های درمانی بیشتر از قارچ تازه است و نگهداری آن هم آسان تر است

نکته بسیار جالب درباره قارچ شی تاکه این است که بافت این قارچ گوشتی و انعطاف پذیر است و در عین حال که به راحتی خشک می شود، به راحتی هم به حالت اول و تازه خود بر می گردد.

قارچ شیتاکه تازه و خشک شده را می توان به عنوان قارچ خوراکی برای تهیه انواع سوپ، ماکارونی و پاستا، نودل سبزیجات و خوراک قارچ و سبزیجات استفاده می شود.